Πριν λίγες εβδομάδες μοιράστηκα ένα κείμενο με τίτλο “Παράξενοι γονείς” στo προσωπικό μου Facebook προφίλ. Ήταν ένα κείμενο που για μένα γεννήθηκε μέσα από έναν ίσως λίγο άχαρο συνδυασμό μαύρου χιούμορ, αγανάκτησης, και αλλά και βαθιάς τρυφερότητας προς τους γονείς που έχω στον κύκλο μου. Ήξερα, όμως, πριν καν το δημοσιεύσω, ότι θα πυροδοτήσει αντιδράσεις.
Και τις πυροδότησε.
Μερικές αναγνώστριες ένιωσαν πως ο τόνος του ήταν παθητικά επιθετικός. Πως χώριζε τους γονείς σε “καλούς” και “κακούς”, σε “εμάς” και “αυτούς”. Πως αντί να ενώνει, έφερνε έναν άτυπο διχασμό. Και παρότι η πρόθεσή μου ήταν εντελώς διαφορετική, κατανοώ βαθιά αυτές τις αντιδράσεις. Γιατί είναι αλήθεια: κάθε φορά που μιλάμε για θηλασμό, για οθόνες, για επιλογές γονεϊκότητας, τα τρίγκερ μας είναι εκεί, πάντα έτοιμα να μας δείξουν πού πονάμε.
Αλλά για μένα το θέμα δεν είναι ποιος δίνει πιπίλα και ποιος όχι. Δεν είναι καν ποιος είναι βίγκαν και ποιος όχι. Το θέμα είναι πολύ πιο βαθύ: είναι ποιους πολίτες μεγαλώνουμε.
Αυτές τις μέρες, με τα μάτια στην Πορεία προς τη Γάζα, με τις καρδιές μας βαριές από τις εικόνες της γενοκτονίας και τις πρώτες φλόγες του πολέμου Ισραήλ – Ιράν, δεν μπορώ παρά να σκέφτομαι ξανά και ξανά: η γονεϊκότητα είναι πολιτική. Όχι κομματική. Πολιτική. Έχει να κάνει με αξίες. Με το πώς διδάσκουμε στα παιδιά μας τι σημαίνει δίκαιο και άδικο. Δύναμη και ευθύνη. Προνόμιο και ενσυναίσθηση.
Μιλάω στα παιδιά μου για το March to Gaza, τους λέω ότι πάντα θα υπάρχουν δίκαιοι άνθρωποι που αγωνίζονται. Ότι δεν μπορούμε όλοι να είμαστε στην πρώτη γραμμή, και είναι εντάξει αυτό, αλλά όλοι οφείλουμε να στεκόμαστε με κάποιο τρόπο απέναντι στην αδικία. Τους μιλάω για το Pride Parade και τη σημασία του. Για το τι σημαίνει να αναγνωρίζεις τα δικά σου προνόμια και να παλεύεις, όχι μόνο για το δίκιο σου, αλλά και για το δίκιο του άλλου. Κι αυτό το κάνω παρέα με πολλές μητέρες φίλες με τις οποίες μοιράζομαστε το ίδιο άγχος: το άγχος του να βρεις την κατάλληλη γλ΄ώσσα για να μιλήσεις σε ένα 5χρονο για μια γενοκτονία… το άγχος του να βρεις την ισορροπία ανάμεσα στο “ζούμε τη ζωή μας” και στο “όλα τα μάτια στην Γάζα”.
Αυτό εννοούσα όταν έγραψα για τους “παράξενους γονείς”.
Είναι αυτοί που μεγαλώνουν παιδιά με επίγνωση. Που βάζουν στο τραπέζι της κουζίνας τους δύσκολες συζητήσεις. Που, ακόμα και με τρεμάμενη φωνή, εξηγούν στα παιδιά τους γιατί είναι σημαντικό να μη σιωπάς όταν άλλοι καταπιέζονται. Που δεν εκπαιδεύουν τα παιδιά να υπακούν, αλλά να σκέφτονται. Μέσα από μια γονεϊκότητα ενάντια στην κανονικότητα, γεμάτη με επιλογές που στιγματίζονται ως αντισυμβατικές, έχουν το θάρρος να αμφισβητούν κατεστημένα, εξουσίες, και έτοιμες συνταγές ανατροφής και εκπαίδευσης.
Αυτοί οι γονείς είναι παντού. Δεν είναι τέλειοι. Δεν είναι απαραίτητα βίγκαν, δεν είναι πάντα ψύχραιμοι, δεν έχουν πάντα χρόνο ή στήριξη. Αλλά έχουν μια εσωτερική πυξίδα στραμμένη στην ανθρώπινη αξιοπρέπεια, την ισότητα, τη δικαιοσύνη, την ενσυναίσθηση προς κάθε πλάσμα που ζει και νιώθει. Και με αυτή τη πυξίδα μεγαλώνουν τα παιδιά τους. Σε μουσεία, δάση και πορείες. Σε καθιστικές διαμαρτυρίες μικρών πόλεων εκεί που η σιωπή ξαναγυρνά σαν φάντασμα της ιστορίας. Με το μεγάλο βάρος των άπειρων παιδικών βιβλίων και της διαγενεακής ευθύνης.
Και ναι, αυτά τα παιδιά, που κοιμούνται με αγκαλιές και με ερωτήσεις, είναι αυτά που αύριο θα σταθούν απέναντι στην κανονικοποιημένη βία. Είναι αυτά που θα διαδηλώσουν για το περιβάλλον, για τα ανθρώπινα δικαιώματα, για τα ζώα, για την ανεξάρτητη δικαιοσύνη. Είναι αυτά που έμαθαν από το σπίτι τους ότι η φωνή των μικρών και των αδύναμων μετράει.
Η γονεϊκότητα, λοιπόν, δεν είναι απλώς ένας ρόλος. Είναι πράξη. Είναι θέση. Είναι πολιτική. Και χρειάζεται να τη δούμε έτσι. Γιατί αν δεν το κάνουμε, θα συνεχίσουμε να μεγαλώνουμε παιδιά που βολεύονται στα προνόμιά τους, κανονικοποιούν τη βία και την καταπάτηση ανθρωπίνων δικαιωμάτων στον βωμό των συμφερόντων τους, και τελικά υποτάσσονται. Θα συνεχίσουμε να μεγαλώνουμε πειθήνιους στρατιώτες που δεν διστάζουν να δολοφονήσουν αμάχους και να ψηφίσουν δυνάστες, έρμαια στην προπαγάνδα του κάθε φασίστα με ηγετικές ικανότητες.
Μεγαλώνουμε τους πολίτες* του αύριο.
Και η μεγαλύτερή μας αντίσταση στην κατρακύλα του σήμερα, είναι πως συνειδητά επιλέγουμε να είμαστε παράξενοι γονείς.
(*Τους/τις/τα πολίτες… για να γίνουμε ακόμα πιο παράξενοι/ες/α.)
