Πριν λίγες μέρες ένα ζευγάρι Ολλανδών φίλων μας κάλεσε στο σπίτι τους, σε ένα δείπνο 11 ατόμων. Εγώ και ο Σαλιλ ήμαστε οι μόνοι που δεν μιλάμε ολλανδικά, και ήταν η πρώτη φορά που νιώσαμε συνεχώς συμπεριλαμβανόμενοι στη συζήτηση, που γινόταν συνέχεια στα αγγλικά. Φεύγοντας το συζητήσαμε στο αυτοκίνητο. Έμεινε και στους δύο μας αυτό το όμορφο αίσθημα που νιώθουν οι άνθρωποι όταν βιώνουν ένα συμπεριληπτικό περιβάλλον, ειδικά όταν ένα τους χαρακτηριστικό, όπως η γλώσσα, συχνά τους οδηγεί σε κοινωνικό αποκλεισμό.
Το θέμα του σημερινού άρθρου, το τι σημαίνει συμπερίληψη ενός βίγκαν παιδιού σε ένα παιδικό πάρτυ, ήταν ένα θέμα για το οποίο ήθελα εδώ και πολλούς μήνες να γράψω, αλλά δεν είχα καταφέρει να το βάλω σε ένα ευρύτερο πλαίσιο, που πηγαίνει πολύ πιο πέρα από την βίγκαν διατροφή. Μετά από αυτό το δείπνο και την συζήτηση που είχαμε με τον Σαλίλ, νομίζω πως βρήκα τα λόγια που μπορούν να μιλήσουν γι αυτό το δύσκολο θέμα, ελπίζοντας πως θα καταφέρω να κάνω τους μη βίγκαν αναγνώστες αυτής της σελίδας να αναλογιστούν τι σημαίνει συμπερίληψη, αφήνοντας στην άκρη της άμυνες που μπορεί να φέρουν αυτά τα λόγια.
Φαντάσου ένα παιδικό πάρτυ όπου έχουν καλεσθεί 10 παιδάκια, εκ των οποίων το ένα κινείται με αναπηρικό αμαξίδιο. Οι φροντιστές έχουν καλέσει έναν παιδαγωγό για να οργανώσει δραστηριότητες στο πάρτυ ώστε τα παιδιά να διασκεδάσουν και οι ενήλικες να πιουν ένα καφέ σε ηρεμία. Πώς θα σου φαινότανε αν ο παιδαγωγός αυτός διάλεγε κουτσό, σκοινάκι, και κηνυγητό για να διασκεδάσει τα 9 παιδιά, έχοντας φροντίσει να έχει μαζί του και κάποια υλικά χειροτεχνίας για το παιδί με κινητική βλάβη; Πώς θα σου φαινότανε αν αντί γι αυτό, διάλεγε κουκλοθέατρο, χειροτεχνίες, και επιτραπέζια παιχνίδια όπου και τα 10 παιδιά μπορούν να παίξουν μαζί; Τι πιστεύεις πως θα δίδασκε στα παιδιά η πρώτη επιλογή, και τι η δεύτερη;
Φαντάσου ένα άλλο πάρτυ όπου καλούνται 10 παιδάκια και το ένα έχει σοβαρή διατροφική αλλεργία στα αυγά. Οι διοργανωτές του πάρτυ μπορούν να επιλέξουν να φτιάξουν τούρτα με αυγό, πάνκεϊκς με αυγό, μάφινς με αυγό, έχοντας ωστόσο φροντίσει να υπάρχει και κάποια άλλη επιλογή κεράσματος χωρίς αυγό για το αλλεργικό παιδάκι, ή μπορούν να επιλέξουν να κάνουν ένα πάρτυ όπου κανένα κέρασμα δεν θα έχει αυγό, κάνοντας όλο το τραπέζι του πάρτυ διαθέσιμο για όλα τα παιδιά.
Φαντάζομαι ότι καταλαβαίνεις τώρα πού το πάω, ε…;
Αν είσαι βίγκαν είμαι σίγουρη πως κάτι μέσα σου φωνάζει “πες τα, πες τα!” κι αν δεν είσαι ίσως ήδη να νιώθεις πως αυτά τα λόγια μου σε κρίνουν, πως είναι ακραία, και το μυαλό σου να ψάχνει ήδη αντεπιχειρήματα του τύπου “ε δεν θα κάνω κι όλο το πάρτυ βίγκαν επειδή εσύ αποφάσισες να μεγαλώσεις ως βίγκαν το δικό σου παιδί… δικό σου το πρόβλημα!”
Συμφωνώ. Το “πρόβλημα” είναι δικό μου. Ως μητέρα δύο βίγκαν παιδιών που συχνά καλούνται σε πάρτυ με έναν τεράστιο μη βίγκαν μπουφέ, εντυπωσιακές μη βίγκαν τούρτες, πολύχρωμες πινιάτες με μη βίγκαν ζαχαρωτά, το “πρόβλημα” της στήριξης των παιδιών μου στην διαχείριση των συναισθημάτων που τους προκαλεί αυτή η έλλειψη συμπερίληψης είναι δικό μου. Όπως θα συμβεί με τον γονέα του αλλεργικού παιδιού, και του παιδιού με κινητική βλάβη που θα βρεθούν να πουν ευχαριστώ στην επιλογή που δόθηκε σε εκείνα, όσο η υπόλοιπη ομάδα κάνει και τρώει κάτι διαφορετικό.
Στα πάρτυ που μας καλούν οι μη βίγκαν φίλοι μας πάντα θα φροντίσουν να έχουν φτιάξει ή αγοράσει και κάτι βίγκαν για εμάς, όπως ακριβώς θα φρόντιζαν να υπάρχει και ένα γλυκό χωρίς αυγά για το αλλεργικό στα αυγά παιδί, όπως θα φρόντιζαν να έχουν υλικά χειροτεχνίας για να ασχοληθεί το παιδί με κινητική βλάπη όσο τα υπόλοιπα παίζουν κουτσό. Και φυσικά, σε ένα βαθμό, το να φροντίζουμε να υπάρχει μια επιλογή και για τα άτομα που βιώνουν οποιαδήποτε μορφή κοινωνικού αποκλεισμού, είναι μεγάλο βήμα. Το να έχω μια βίγκαν σοκολάτα να κεράσω τα βίγκαν παιδιά που δεν θα μπορούν να φάνε την πολύχρωμη φανταχτερή τούρτα, είναι πολύ καλύτερο από το να μην έχω τίποτα βίγκαν να τα κεράσω.
Όμως, με αγάπη, ευγωμοσύνη και κατανόηση για την προσπάθεια αυτή, σε καλώ να σκεφτείς… είναι όντως αυτό συμπερίληψη…;
